Đỗ văn Tùng
GIỚI THIỆU
Mục đích của bài này có hai phần: (1) trình bày một số khái niệm căn bản của
kỹ thuật thủy điện (hydropower engineering) cho những người không ở trong ngành
chuyên môn này; và (2) bàn về vấn đề lũ lụt ở Việt Nam và vai trò các hồ chứa
thủy điện. Một số danh từ kỹ thuật tiếng Việt được chua thêm tiếng Anh trong
ngoặc đơn để làm rõ nghĩa hơn. Trong trường hợp phải đề cập một chi tiết nặng
về kỹ thuật, phần chú thích ở cuối bài sẽ giải thích rõ hơn, tuy rằng khá vắn
tắc, cho những độc giả “hiếu kỳ”.
Tác giả hy vọng là phần (1) sẽ giúp người đọc có một vốn liếng tối thiểu để
có thể hiểu rõ hơn khi đọc một bản tin trên báo chí có ít nhiều liên quan đến
thủy điện. Ví dụ lũ lụt làm vỡ đập có phải là một chuyện tự nhiên hay là một
sai sót trong thiết kế và xây dựng? Thủy điện có thể giúp chống lũ được không
hay có thể làm tình hình lụt lội ở hạ lưu trở nên tồi tệ hơn?
Phần (2) sẽ bàn về một vấn đề có tính thời sự ở Việt Nam là hồ chứa thủy điện
và nhiệm vụ chống lũ (flood control) hay điều tiết lũ (flood regulation), và
một số biện pháp đề nghị